Tạp chí của Viện Chăn nuôi và Thú y Việt Nam
Đánh giá tỷ lệ sống, khả năng sinh trưởng và xử lý chất thải hữu cơ của ấu trùng ruồi lính đen (Hermetia illucens) trên ba loại chất thải hữu cơ khác nhau
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá khả năng sinh trưởng, tỷ lệ sống và hiệu quả xử lý rác thải hữu cơ của ấu trùng ruồi lính đen (Hermetia illucens) trên ba loại chất thải hữu cơ phổ biến: Thức ăn thừa nhà bếp (NT1), Rau củ quả (NT2) và Ruột cá (NT3), thí nghiệm được bố trí theo kiểu một nhân tố hoàn nhiên với 3 nghiệm thức, mỗi nghiệm thức lặp lại 3 lần, mật độ thả 2000 ấu trùng/khay. Kết quả sau 12 ngày nuôi (ấu trùng 17 ngày tuổi) cho ấu trùng ruồi lính đen nuôi ở nghiệm thức NT3 (ruột cá) đạt mức tăng trưởng tốt nhất với khối lượng 240,43 mg/con và chiều dài 22,67 mm/con, cao hơn so với NT1 và NT2 (p < 0,05). Tỷ lệ sống của ấu trùng ở cả ba nghiệm thức đạt mức cao, dao động từ 85,33% đến 90,67% và không có sự khác biệt về mặt thống kê (p>0,05). Về hiệu quả xử lý, NT3 cho hiệu suất giảm khối lượng rác thải cao nhất (69,99%) và hệ số FCR thấp nhất (4,27), phản ánh khả năng chuyển đổi sinh học vượt trội của nhóm phụ phẩm giàu protein động vật. Ngược lại, nhóm rau củ quả (NT2) cho hiệu quả thấp nhất trên tất cả các chỉ tiêu. Kết quả nghiên cứu khẳng định tiềm năng ứng dụng ruồi lính đen trong quản lý rác thải hữu cơ hộ gia đình và tạo nguồn thức ăn chăn nuôi bền vững, góp phần thúc đẩy kinh tế tuần hoàn tại Việt Nam.
Lương Việt Hùng, Nguyễn Thị Hồng Hạnh, Nguyễn Thị Thương, Kiều Duy Chiến, Nguyễn Đắc Triển, Nguyễn Văn Tuyên, Phan Thị Yến
Kết quả phân tích, đánh giá hiện trạng tình hình chăn nuôi giống vịt cỏ mang nhãn hiệu tập thể vịt Cỏ Trùng Khánh tỉnh Cao Bằng
Nghiên cứu nhằm điều tra đánh giá hiện trạng tình hình chăn nuôi của giống vịt cỏ mang nhãn hiệu tập thể vịt Cỏ Trùng Khánh tỉnh Cao Bằng. Sử dụng phương pháp đánh giá nhanh nông thôn (RRA) kết hợp việc quan sát trực tiếp và trao đổi với người chăn nuôi để phỏng vấn 200 hộ chăn nuôi vịt với tiêu chí nuôi vịt cỏ mang nhãn hiệu tập thể Trùng Khánh trong 2 năm liên tục, quy mộ tối thiểu 20 con/hộ tại 04 xã gồm Đình Phong, Đàm Thuỷ, Đoài Dương và Trùng Khánh tỉnh Cao Bằng. Kết quả điều tra cho thấy số lượng vịt cỏ mang nhãn hiệu tập thể vịt Cỏ Trùng Khánh là 5589 con, chiếm 43,67% tổng số vịt đang nuôi .Quy mô trung bình đạt 27,95 con/hộ. Mục đích nuôi thịt thương phẩm chiếm đa số (87,5%). Nguồn cung cấp giống phần lớn qua khâu trung gian như chợ trung tâm hay thương lái vận chuyển. Giá vịt thịt và vịt giống thay đổi phụ thuộc chênh lệch giữa nguồn cung và nguồn cầu, thời điểm, mùa vụ. Giá cao nhất trong năm từ 120.000 đến 130.000 đồng /con đối với vịt thịt, 20.000 đến 25.000 đồng/con đối với vịt giống. Giá thấp nhất từ 51.000 đến 87.000 đồng/con đối với vịt thịt, từ 17.000 đến 19.000 đồng/con đối với vịt giống. Tỷ lệ hộ chăn nuôi dùng phương thức bán chăn thả là 52%. 89% số chuồng đạt yêu cầu an toàn vệ sinh thú y, 100% các hộ chăn nuôi đều tiêm phòng vaccin các bệnh như H5N1, viêm gan và dịch tả vịt. Năng suất trứng vịt cỏ mang nhãn hiệu tập thể vịt Cỏ Trùng Khánh trung bình 147,42 quả/năm. Vịt cỏ mang nhãn hiệu tập thể vịt Cỏ Trùng Khánh tuy có khối lượng thấp, năng suất trứng không cao như vịt chuyên trứng, cơ sở sản xuất giống còn hạn chế nhưng dễ nuôi, ít bệnh tật, giá bán cao do chất lương thịt thơm ngon được người tiêu dùng địa phương đánh giá cao.
Đặng Vũ Hòa, Nguyễn Thị Hoàng Anh, Lê Thị Mai Hoa, Đinh Khánh Thuỳ, Nguyễn Thị Mai Phương, Nguyễn Thị Phương Anh, Trần Thị Minh Hoàng, Trịnh Duy Linh, Phan Trung Hiếu, Nguyễn Văn Tuấn, Phạm Văn Sơn
Khảo sát khả năng ức chế ve chó (Rhipicephalus sanguineus) của tinh dầu gừng (Zingiber officinale) và tinh dầu vỏ cam sành (Citrus nobilis) trong điều kiện in vitro
Thí nghiệm được thực hiện nhằm khảo sát khả năng của tinh dầu vỏ cam sành tự chiết xuất và tinh dầu gừng tự chiết xuất ức chế ve chó Rhipicephalus sanguineus. Thí nghiệm được bố trí với 2 nghiệm thức (NT), NT1 với chén sứ chứa 5 ve, 3 lần lặp lại và nhỏ 1 ml tinh dầu vỏ cam sành tự chiết xuất vào chén sứ có 5 ve, NT2 với chén sứ chứa 5 ve, 3 lần lặp lại và nhỏ 1 ml tinh dầu gừng tự chiết xuất vào chén sứ có 5 ve. Theo dõi số ve chết ở NT1 và NT2 theo phút thứ mấy và ghi nhận. Kết quả thu được vào phút thứ 7 tinh dầu vỏ cam sành ức chế được 40% ve trong khi tinh dầu gừng mới ức chế được 40% ve ở phút thứ 9. Và tinh dầu vỏ cam sành đã ức chế được 100% ve ở phút thứ 9 sau khi ve tiếp xúc tinh dầu vỏ cam sành, trong khi tinh dầu gừng đã ức chế được 100% ve ở phút thứ 13 sau khi ve tiếp xúc tinh dầu gừng. Kết quả cho thấy tinh dầu vỏ cam sành và tinh dầu gừng đều có thể dùng để ức chế ve chó Rhipicephalus sanguineus. Tinh dầu vỏ cam sành tự chiết xuất có tốc độ diệt ve nhanh hơn tinh dầu gừng tự chiết xuất. Tuy nhiên, hiệu lực của hai loại tinh dầu tăng dần theo thời gian tiếp xúc ve. Kết luận: cả tinh dầu vỏ cam sành tự chiết xuất và tinh dầu gừng tự chiết xuất đều có thể dùng để kiểm soát ve chó Rhipicephalus sanguineus theo hướng giảm thiểu sử dụng hóa dược diệt ve.
Nghiên cứu hiệu quả điều trị bệnh giun xoăn dạ múi khế ở bò của rau sam Portulaca oleracea so với thuốc fenbendazole
Nghiên cứu này được thực hiện nhằm khảo sát tỷ lệ nhiễm giun xoăn dạ múi khế được thực hiện trên bò Lai Sind, bò Brahman và bò Red Sindhi. Thí nghiệm điều trị được tiến hành với 4 nghiệm thức, mỗi nghiệm thức (NT) có 12 bò (6 đực: 6 cái) để đánh giá hiệu quả điều trị bệnh giun xoăn dạ múi khế bằng rau sam (RS, Portulaca oleracea) so với fenbendazol. NT1 (fenbendazole), NT2 (RS100) 100g RS/100kg thể trọng, NT3 (RS200) 200g RS/100kg thể trọng, NT4 (RS300) 300g RS/100kg thể trọng. Kết quả thu được: tỷ lệ nhiễm giun xoăn dạ múi khế ở giống bò Lai Sind (43,06%) cao hơn giống bò Brahman (32,05%) và giống bò Red Sindhi (21,05%) (p<0,05). Bò NT4 (RS300) vừa cho hiệu quả tẩy trừ 100% giun xoăn dạ múi khế vừa an toàn cho sức khỏe bò vừa cho tăng khối lượng bò tốt hơn NT1 (fenbendazole), NT2 (RS100) và NT3 (RS200).
Quách Thị Thanh Tâm, Trương Phúc Vinh, Võ Thị Ngọc Bích, Phan Thị Mỹ Hạnh
Ảnh hưởng của khẩu phần thức ăn tự phối trộn đến khả năng sinh sản và hiệu quả kinh tế của chim bồ câu nội
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá ảnh hưởng của khẩu phần thức ăn tự phối trộn đến khả năng sinh sản và hiệu quả kinh tế trong chăn nuôi chim bồ câu nội trong điều kiện nông hộ. Thí nghiệm được bố trí theo phương pháp hoàn toàn ngẫu nhiên với hai nghiệm thức khẩu phần ăn, mỗi nghiệm thức gồm 3 lần lặp lại, mỗi lần lặp gồm 10 cặp chim sinh sản. Nghiệm thức đối chứng sử dụng thức ăn hỗn hợp hoàn chỉnh, trong khi nghiệm thức thí nghiệm sử dụng khẩu phần tự phối trộn từ các nguyên liệu sẵn có tại địa phương gồm ngô (50%), khô đậu tương (30%), gạo lứt (19%) và premix khoáng (1%). Kết quả cho thấy tuổi đẻ lứa đầu của chim bồ câu 162–163 ngày và không có sự khác biệt giữa hai nghiệm thức (P>0,05). Khoảng cách lứa đẻ đạt 47,09–48,21 ngày. Khối lượng trứng ở nghiệm thức thức ăn hỗn hợp cao hơn nhẹ so với khẩu phần tự phối trộn (P<0,05). Tuy nhiên, số trứng/lứa, số trứng/năm, tỷ lệ nở và tỷ lệ nuôi sống chim non không có sự khác biệt đáng kể giữa hai khẩu phần. Phân tích hiệu quả kinh tế cho thấy khẩu phần tự phối trộn giúp giảm chi phí thức ăn khoảng 20% so với thức ăn hỗn hợp thương mại. Mặc dù năng suất sinh sản giữa hai nghiệm thức tương đương, việc sử dụng khẩu phần tự phối trộn giúp tăng lợi nhuận nhờ giảm chi phí thức ăn. Kết quả nghiên cứu cho thấy việc tận dụng các nguồn nguyên liệu thức ăn sẵn có tại địa phương có thể là giải pháp hiệu quả nhằm giảm chi phí sản xuất và nâng cao hiệu quả kinh tế trong chăn nuôi chim bồ câu nội quy mô nông hộ
Ảnh hưởng bổ sung probiotic và protease vào khẩu phần đến khả năng sinh trưởng và năng suất thịt của gà Nòi lai
Nghiên cứu này nhằm đánh giá hiệu quả của việc bổ sung enzyme protease và probiotic đến khả năng sinh trưởng và năng suất thịt của gà Nòi giai đoạn 4 - 12 tuần tuổi. Tổng cộng 120 con gà Nòi lai khỏe mạnh 4 tuần tuổi được bố trí hoàn toàn ngẫu nhiên với 4 nghiệm thức và 3 lần lặp lại. Các nghiệm thức lần lượt là NT1-không bổ sung, NT2-2g protease/kg thức ăn, NT3-1g enzyme protease/kg và 1g probiotic/kg thức ăn và NT4-2g probiotic/kg thức ăn. Thức ăn sử dụng trong thí nghiệm là thức ăn hỗn hợp Pilmico theo từng giai đoạn Pilmico Kết quả cho thấy, việc bổ sung protease và probiotic vào khẩu phần không ảnh hưởng đến khối lượng và tăng khối lượng của gà (p>0,05). Lượng thức ăn tiêu thụ và hệ số chuyển hóa thức ăn giữa các NT khác biệt có ý nghĩa thống kê (p<0,05). Trong đó, tiêu tốn thức ăn toàn kỳ ở NT3 là thấp nhất (61,05 g/con/ngày) và cao nhất là NT1 (67,03 g/con/ngày). Ngoài ra, việc bổ sung protease và probiotic giúp làm giảm hệ số chuyển hóa thức ăn. Kết quả cho thấy, tỷ lệ thịt ức và tỷ lệ thịt đùi ở các NT có bổ sung protease và probiotic cao hơn so NT đối chứng. Tóm lại, việc bổ sung protease và probiotic giúp làm giảm lượng thức ăn tiêu thụ, giảm hệ số chuyển hóa thức ăn, tăng tỷ lệ thịt ức và thịt đùi.
Nguyễn Huy Tưởng, Hồ Thúy Hằng, Lê Thế Quang
Đánh giá đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất của gà Mông thế hệ I tại Cao Bằng
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá khả năng sinh trưởng, sinh sản và kết quả chọn lọc đàn hạt nhân gà Mông (xương đen, thịt đen) thế hệ thứ nhất tại tỉnh Cao Bằng. Kết quả cho thấy đàn gà thích nghi tốt với điều kiện chăn nuôi miền núi, tỷ lệ nuôi sống (TLNS) đạt 91,33% ở giai đoạn 0 - 8 tuần tuổi và đến 20 tuần tuổi TLNS gà mái đạt 90.51% gà trống đạt 91.02%. Khối lượng cơ thể đạt trung bình 659,16 g (trống) và 609,36 g (mái) tại 8 tuần tuổi; đến 20 tuần tuổi đạt 1.649,03 g (trống) và 1.251,22 g (mái), thể hiện tốc độ sinh trưởng ổn định. Công tác chọn lọc đã cải thiện rõ rệt khối lượng cơ thể và độ đồng đều của đàn: tại 8 tuần tuổi, khối lượng đàn chọn lọc đạt 759,49 g (trống) và 645,18 g (mái), tăng tương ứng 100,33 g và 35,82 g so với đàn quần thể; hệ số biến dị giảm từ 14,44% xuống 7,59% (trống) và từ 12,75% xuống 9,40% (mái). Tại 20 tuần tuổi, khối lượng đàn chọn lọc đạt 1.802,80 g (trống) và 1.329,76 g (mái), tăng tương ứng 153,36 g và 78,54 g; hệ số biến dị giảm từ 10,13% xuống 5,21% (trống) và từ 11,16% xuống 6,19% (mái), cho thấy hiệu quả rõ rệt của chọn lọc. Về sinh sản, gà bắt đầu đẻ ở 142 ngày tuổi, đạt đỉnh tỷ lệ đẻ 42,71% tại 33 tuần tuổi; năng suất trứng đạt 83,08 quả/mái/chu kỳ với tiêu tốn thức ăn 4,26 kg/10 trứng. Tỷ lệ trứng có phôi đạt 90,06% và tỷ lệ nở/trứng có phôi đạt 81,0%. Kết quả nghiên cứu khẳng định đàn hạt nhân gà Mông thế hệ I có khả năng sinh trưởng và sinh sản ổn định, đáp ứng yêu cầu kỹ thuật trong công tác chọn lọc và bảo tồn giống.
Vũ Minh Tuấn, Nguyễn Khắc Khánh, Bùi Việt Phong, Trần Sơn Hà, Nguyễn Thiện Trường Giang
Khả năng sinh sản của bò cái lai Wagyu tại Trạm Nghiên cứu Chăn nuôi Bến Cát - Thành phố Hồ Chí Minh
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá khả năng sinh sản của bò lai giữa tinh bò Wagyu với bò cái lai (Red Angus x lai Brahman) và bò cái lai (Red Angus x lai Sind) tại Trạm Nghiên cứu Chăn nuôi Bến Cát-Phân Viện Chăn nuôi và Thú ý Nam Bộ. Tổng số bò thí nghiệm là 50 con bao gồm 25 con bò cái lai (Wagyu x (Red Angus x lai Brahman),WRB) và 25 con bò cái lai (Wagyu x (Red Angus x lai Sind), WRS). Kết quả cho thấy: Tuổi động dục lần đầu của bò lai Wagyu trung bình là 17,14 tháng (bò lai WRB 17,29 tháng và bò lai WRS 16,99 tháng). Tuổi đẻ lứa đầu của bò lai Wagyu là 26,44 tháng (bò lai WRB 26,65 tháng và bò lai WRS 26,24 tháng). Qua nghiên cứu có thể kết luận rằng bò lai Wagyu có khả năng sinh sản tốt trong điều kiện chăn nuôi tại Bến Cát, thành phố Hồ Chí Minh.
Đậu Văn Hải, Hoàng Thị Ngân, Nguyễn Văn Tiến, Nguyễn Thị Thủy, Lê Thị Ngọc Thùy, Nguyễn Hồ Ngọc Nhi, Nguyễn Tấn Phúc
Khả năng lai tạo bò Red Angus và Senepol với bò Lai Zebu tại tỉnh Ninh Bình
Mục tiêu nghiên cứu là đánh giá năng suất sinh sản của bò cái Lai Zebu (LZ) và bê sơ sinh khi phối tinh bò Red Angus (RA) và Senepol (SE). Dữ liệu được thu thập từ 276 bò cái tại một số địa điểm tỉnh Ninh Bình. Các chỉ tiêu nghiên cứu gồm tỷ lệ thụ thai, thời gian mang thai, khó đẻ và năng suất bê sơ sinh. Số liệu định danh được phân tích bằng Proc tabulate và kiểm định Chi-square, dữ liệu liên tục được phân tích bằng thống kê mô tả hoặc GLM với Minitab16. Kết quả cho thấy bò LZ khi phối tinh RA và SE có tỷ lệ thụ thai lần lượt là 59,59±3,53% và 54,86±4,15%. Thời gian mang thai khi phối RA ngắn hơn phối SE (279,98±0,57 ngày so với 282,65±0,81 ngày), trung bình 281,30±0,51 ngày (266–299 ngày). Tỷ lệ khó đẻ thấp, 19,12% và 15,87% khi phối RA và SE, với tổng 17,56% ca sinh cần hỗ trợ. Bê lai có ngoại hình đồng đều, lông chủ yếu vàng đỏ hoặc nâu đỏ; da mắt, mũi, hậu môn và âm hộ hoe đỏ hoặc hoe đen. Bê lai SELZ và RALZ có năng suất cao, trong đó SELZ nhỉnh hơn RALZ. Kết quả nghiên cứu cho thấy lai RA và SE với bò LZ là hướng tiềm năng để phát triển chăn nuôi bò thịt tại Ninh Bình, nâng cao năng suất sinh sản và chất lượng bê sơ sinh.
Phạm Văn Giới, Nguyễn Văn Trung, Trần Thị Minh Hoàng, Đào Thị Bích Loan, Ngô Thị Thu Hiền, Trần Trung Thông, Phạm Văn Sơn, Phạm Thị Bích Hường
Đánh giá khả năng sinh trưởng và hiệu quả kinh tế của mô hình nuôi bò thịt vỗ béo theo tiêu chuẩn VietGAHP tại Phú Thọ
Nghiên cứu nhằm đánh giá khả năng sinh trưởng và hiệu quả kinh tế của mô hình nuôi vỗ béo bò thịt theo tiêu chuẩn VietGAHP tại tỉnh Phú Thọ trong thời gian 90 ngày. Nghiên cứu được bố trí theo hai phương thức chăn nuôi: nhóm mô hình VietGAHP (nuôi nhốt hoàn toàn) và nhóm ngoài mô hình (nuôi truyền thống). Đơn vị quan sát trong phân tích là hộ chăn nuôi, chuẩn hóa cỡ mẫu bằng cách lựa chọn ngẫu nhiên k = 10 con/hộ; số hộ tương ứng n = 5 (mô hình) và n = 6 (ngoài mô hình). Kết quả cho thấy khối lượng bò trung bình tăng từ 248 lên 347 kg/con ở nhóm mô hình và từ 246 lên 330 kg/con ở nhóm ngoài mô hình. Tổng VCK thu nhận của nhóm mô hình tăng nhẹ theo giai đoạn (9,22 - 9,48 - 9,74 kg/con/ngày), trong khi nhóm ngoài mô hình cao hơn (9,61 - 10,09 - 10,66 kg/con/ngày). FCR chung giai đoạn 0 - 90 ngày của nhóm mô hình là 8,58 kg VCK/kg tăng khối lượng, thấp hơn so với nhóm ngoài mô hình (10,79 kg VCK/kg tăng khối lượng). Phân tích kinh tế chuẩn hóa 10 con/hộ với giá bán 75.000 đ/kg cho thấy lợi nhuận nhóm mô hình đạt 23.814.000 đ/hộ/90 ngày, cao hơn nhóm ngoài mô hình (6.894.000 đ/hộ/90 ngày); hiệu quả kinh tế tương ứng 10,07% và 2,87%. Kết quả cho thấy áp dụng VietGAHP góp phần cải thiện tăng trưởng, hiệu quả sử dụng thức ăn và hiệu quả kinh tế trong điều kiện nông hộ.
Nguyễn Thị Bích Đào, Vũ Hoàng Lân, Nguyễn Thu Quyên
Sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi Việt Nam và giải pháp kỹ thuật thay thế
Sự xuất hiện và lan rộng của tình trạng kháng kháng sinh (AMR) đang tạo ra một mối đe dọa toàn cầu ngày càng gia tăng. Không thể phủ nhận rằng việc sử dụng kháng sinh đã thúc đẩy sự phát triển của chăn nuôi, nhưng cuộc khủng hoảng AMR ngày càng trầm trọng do sử dụng kháng sinh gây ra đang đe dọa nghiêm trọng đến sức khỏe cộng đồng và sự phát triển nông nghiệp bền vững. Việc phát triển các giải pháp thay thế cho kháng sinh trong chăn nuôi trở nên cấp thiết. Báo cáo này nhằm mục đích cung cấp tổng quan về quy định của Việt Nam cấm sử dụng kháng sinh trong thức ăn chăn nuôi từ đầu năm 2026, và đánh giá tiến độ cũng như nhận thức về các giải pháp thay thế kháng sinh. Bài báo này thảo luận về các lựa chọn khả thi để giảm nhu cầu sử dụng kháng sinh trong chăn nuôi thông qua việc sử dụng các sản phẩm thay thế không phải kháng sinh (như men vi sinh, enzyme tiền sinh học, chất oxy hóa, hợp chất thực vật, chiết xuất thực vật, vắc xin và chất điều hòa miễn dịch). Nếu được sử dụng với chiến lược phù hợp, các giải pháp thay thế này có thể thay thế kháng sinh trong chăn nuôi. Những giải pháp thay thế này không chỉ giúp giải quyết tốt hơn vấn đề kháng kháng sinh mà còn góp phần tăng trọng, cải thiện hiệu quả sử dụng thức ăn và kiểm soát dịch bệnh hiệu quả hơn ở vật nuôi. Tuy nhiên, đến nay, chưa có giải pháp thay thế nào được chứng minh là có thể thay thế hiệu quả kháng sinh trên quy mô lớn, mặc dù chúng dường như là một sự thay thế một phần cho kháng sinh. Những giải pháp thay thế tự nhiên này hứa hẹn sẽ cải thiện sức khỏe tổng thể của môi trường, động vật và con người.
Ảnh hưởng của dịch chiết quế, tỏi, gừng, sả, lá ổi đến sinh trưởng ở vịt Grimaud
Nghiên cứu được tiến hành nhằm đánh giá ảnh hưởng của dịch chiết quế, tỏi, gừng, sả, và lá ổi (DC) tác động đến sinh trưởng vịt Grimaud với các mức độ khác nhau pha nước vịt uống là NT1 (0% DC) (NT ĐC), NT2 (0,5% DC), NT3 (0,6% DC), NT4 (0,7% DC) lên khối lượng gà, lượng thức ăn tiêu thụ, tăng khối lượng, chuyển hóa thức ăn và tỷ lệ sống cho 120 vịt Grimaud từ 1 đến 49 ngày tuổi tuổi. Thí nghiệm được bố trí theo thể thức hoàn toàn ngẫu nhiên với 3 lần lặp lại. Kết quả thu được cho thấy lúc 7 tuần tuổi khối lượng vịt thí nghiệm cao nhất ở NT4 (0,7% DC) (3300 g/vịt) kế đến NT2 (0,5% DC) 3030 g/vịt, NT3 (0,6% DC) 3136 g/vịt và thấp nhất ở NT1 (ĐC) (2866 g/vịt) khác biệt có ý nghĩa thống kê (p<0,05). Tiêu tốn thức ăn ở vịt từ tuần tuổi 2 đến tuần tuổi 7 đều khác biệt (p<0,05), vịt NT4 (0,7% DC) tiêu tốn thức ăn ít hơn 3 nghiệm thức còn lại. Tăng khối lượng ở vịt thí nghiệm từ tuần tuổi 2 đến tuần tuổi 7 đều khác biệt (p<0,05), vịt NT4 (0,7% DC) đạt tăng khối lượng tốt nhất tốt hơn hẳn 3 NT còn lại. Hệ số chuyển hóa thức ăn tốt nhất ở vịt NT4 (0,7% DC). Như vậy, sử dụng dịch chiết quế, tỏi, gừng, sả, lá ổi 0,7% vào nước vịt uống đã giúp vịt tăng trưởng tốt.
Quách Thị Thanh Tâm, Võ Thị Ngọc Bích, Hồ Thúy Hằng, Lý Bảo Trân, Hồ Xuân Yến
Nghiên cứu ảnh hưởng của bột trà xanh đến khả năng đáp ứng miễn dịch phòng bệnh Newcastle trên gà Kiến
Nghiên cứu này nhằm xác định ảnh hưởng của việc bổ sung bột trà xanh vào khẩu phần lên khả năng đáp ứng miễn dịch phòng bệnh Newcastle trên gà Kiến từ 1 đến 56 ngày tuổi. Tổng cộng 90 con gà được bố trí theo thể thức hoàn toàn ngẫu nhiên với 3 nghiệm thức và 3 lần lặp lại. Nghiệm thức 1 (đối chứng) gà được chủng vaccine Newcastle và không sử dụng bột trà xanh vào khẩu phần, nghiệm thức 2 gà được chủng vaccine Newcastle và sử dụng 1% bột trà xanh, nghiệm thức 3 gà được chủng vaccine Newcastle và sử dụng 2% bột trà xanh. Kiểm tra kháng thể chống bệnh Newcastle trên gà bằng phản ứng ngăn trở ngưng kết hồng cầu HI (Haemagglutimation Inhibition) để xác định hiệu giá kháng thể và hiệu quả bảo hộ của các nghiệm thức. Kết quả thu được như sau: sau khi chủng vaccine lần 1 (gà 19 ngày tuổi), tỷ lệ bảo hộ ở 3 nghiệm thức 1, 2, 3 lần lượt là 30,00%; 46,67%; 33,33% với các mức hiệu giá kháng thể: 1,30 log2; 1,86 log2; 1,67 log2. Sau chủng vaccine lần 2 (gà 33 ngày tuổi) tỷ lệ bảo hộ ở 3 nghiệm thức 1, 2, 3 lần lượt là 43,33%; 80,00%; 56,67% với các mức hiệu giá kháng thể: 2,00 log2; 3,37 log2; 2,7 log2. Sau chủng vaccine lần 3 (gà 56 ngày tuổi) tỷ lệ bảo hộ ở 3 nghiệm thức 1, 2, 3 lần lượt là 80%; 100%; 100% với các mức hiệu giá kháng thể: 3,7 log2; 4,97 log2; 4,4 log2. Kết quả nghiên cứu cho thấy việc bổ sung bột trà xanh vào khẩu phần ăn với mức 1% đã làm tăng khả năng đáp ứng miễn dịch của gà phòng bệnh Newcastle cao hơn so với bổ sung 2% bột trà xanh vào khẩu phần ăn.
Đặng Mai Phúc, Trần Ngọc Ngân, Võ Ngọc Tuyền
Hiệu quả của việc bổ sung Replivin™ trong khẩu phần tới năng suất sinh sản của lợn nái cao sản giai đoạn nuôi con
Nghiên cứu được tiến hành trên 40 lợn nái cao sản (Landrace × Yorkshire) có nguồn gốc từ Pháp giai đoạn cuối thai kỳ (85 ngày mang thai) đến phối giống lại sau cai sữa, nhằm đánh giá hiệu quả của chế phẩm Replivin™ (chứa Bacillus subtilis REP 2106-GT; Peptides, Lysine; Vitamin E - B6 - B9 - B12 – Biotin; Phytogenic, Y-Q Saponin; Ferrous, Chrome, Cobalt, Selenium, Phosphatidylcholine; 1,3 - 1,6 Glucans, Mannan-oligo). Lợn nái được chia ngẫu nhiên thành 2 lô thử nghiệm: Lô đối chứng (NT1, n = 20) sử dụng khẩu phần cơ sở và lô thí nghiệm (NT2, n = 20) bổ sung Replivin™. Kết quả cho thấy, việc bổ sung Replivin™ có xu hướng giúp nái duy trì thể trạng tốt hơn, thể hiện qua mức hao hụt mỡ lưng thấp hơn so với lô đối chứng (2,10 mm vs 2,35 mm; P > 0,05). Đáng chú ý, thời gian động dục trở lại được rút ngắn có ý nghĩa thống kê (4,51 ngày so với 5,80 ngày, P<0,05), đây là yếu tố then chốt giúp gia tăng hiệu quả sinh sản của đàn nái. Đặc biệt, chỉ số miễn dịch IgG trong huyết thanh nái tại thời điểm đẻ ở lô NT2 (385,49 mg/dL) cao hơn có ý nghĩa (P<0,05) so với lô NT1. Nhờ nền tảng miễn dịch tốt từ mẹ, năng suất lợn con được cải thiện: khối lượng cai sữa ở NT2 đạt 6,27 kg/con (so với 6,13 kg ở NT1), số con cai sữa tăng thêm 0,4 con/nái và tỷ lệ nuôi sống đạt 92,25% (so với 91,01%). Đáng chú ý, chỉ số IgG trong huyết thanh lợn con cai sữa ở lô NT2 (215,90 mg/dL) cao hơn có ý nghĩa (P<0,05) so với lô NT1. Như vậy Replivin™ có hiệu quả trong việc tăng cường miễn dịch thụ động và cải thiện năng suất chăn nuôi lợn nái cao sản.
Phan Thị Tường Vi, Phạm Thái Bình, Ngô Quốc Cường, Nguyễn Ngọc Thanh Yên, Phan Văn Sỹ, Lê Thị Thu, Đặng Bảo Châu, Trần Thị Hoài Phương , Nguyễn Thanh Bình
Năng suất đàn bò cái sinh sản Lai Zebu tại một số địa bàn tỉnh Ninh Bình
Mục tiêu tiêu nghiên cứu nhằm đánh giá một số chỉ tiêu năng suất sinh trưởng, sinh sản của đàn bò cái Lai Zebu tại một số địa bàn tỉnh Ninh Bình (Nam Định cũ). Số liệu được thu thập từ 671 bò cái ở độ tuổi sinh sản (bò hậu bị và bò sinh sản), các chỉ tiêu nghiên cứu gồm khối lượng cơ thể, một số chiều đo, một số chỉ tiêu sinh sản cơ bản và hiện tượng mắc rối loạn sinh sản trong đàn. Sử dụng phương pháp nghiên cứu thường quy để thu số liệu, đánh giá hiện tượng rối loạn sinh sản qua phỏng vấn chủ hộ và kiểm tra trực tiếp qua khám trực tràng. Phân tích số liệu sử dụng phương pháp lập bảng Chisquare và mô hình GLM trong Minitab 16 để xử lý số liệu. Kết quả nghiên cứu cho biết đàn bò cái sinh sản thuộc địa bàn nghiên cứu của tỉnh Ninh Bình có khối lượng cơ thể trung bình 275,49 kg và biến động từ 170 đến 430 kg/con; khối lượng cơ thể thấp nhất ở giai đoạn hậu bị (232,02 kg) và cao nhất đến 307,63 kg/con và ở lứa 7. Tuổi phối chửa lứa đầu của đàn bò này đạt trung bình 588,60 ngày, tuổi đẻ lứa đầu đạt trung bình 867,50 ngày; được phối lại sau khi đẻ trung bình 79,77 ngày, được phối chửa lại sau đẻ trung bình 101,70 ngày và khoảng cách lứa đẻ đạt trung bình 378,63 ngày. Tỷ lệ bò có biểu hiện rối loạn sinh sản chiếm 12,07% trong đàn và khác nhau giữa các loại bò hậu bị 4,44% và bò sinh sản 13,25%. Đàn bò có tầm vóc và khối lượng cơ thể phù hợp để ứng dụng cải tạo đàn bò theo hướng nâng cao cả năng suất và chất lượng thịt.
Phạm Văn Giới, Nguyễn Thành Đạt, Nguyễn Văn Trung, Trần Thị Minh Hoàng, Phạm Thị Bích Hường, Trần Trung Thông (Tác giả)
Đặc điểm sinh học và khả năng sinh trưởng của gà Mnụ Buôn nuôi tại Đắk Lắk
Nghiên cứu này nhằm mục tiêu đánh giá một số đặc điểm sinh học và khả năng sinh trưởng của gà Mnụ Buôn, một giống gà bản địa nuôi tại Đắk Lắk. Các chỉ tiêu đánh giá bao gồm i) nguồn gốc giống gà, ii) đặc điểm ngoại hình, iii) Một số chỉ tiêu sinh lý của gà Mnụ Buôn, iv) sinh trưởng của gà Mnụ Buôn. Các điều tra đánh giá được tiến hành tại 75 nông hộ thuộc 3 xã, tỉnh Đắk Lắk. Kết quả cho thấy giống gà Mnụ Buôn được nông hộ duy trì từ nhiều đời 66,9%, trao đổi nguồn giống trong buôn làng 22,7%. Giống gà Mnụ Buôn có tầm vóc nhỏ, có thể phân biệt đặc điểm giống thông qua các đặc điểm ngoại hình màu lông, kiểu mào, vẩy chân, chỏm lông đầu. Gà Mnụ Buôn thích nghi cao với điều kiện chăn nuôi tại tỉnh Đắk Lắk, tỷ lệ nuôi sống cao 92,2% lúc 20 tuần tuổi. Khối lượng lúc 20 tuần tuổi con trống 1.394,7 g; con mái 1.307,6 g. Gà Mnụ Buôn có thu nhận thức ăn từ 1-20 tuần tuổi ở con trống 46,3 g, con mái 44,3 g.
Trần Quang Hạnh, Ngô Thị Kim Chi, Bùi Thị Như Linh, Võ Văn Hùng, Hồ Nguyễn Thị Huyền Trân, Nguyễn Thị Thu, Phạm Thế Huệ
Khả năng sản xuất của các giống gà Sasso và Tetra H nuôi tại Trung tâm Nghiên cứu Ong và Thủy Cầm
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá khả năng sản xuất, năng suất sinh trưởng và sinh sản của hai giống gà nhập nội Sasso (Pháp) và Tetra H (Hungary) nuôi tại Trạm thực nghiệm Liên Ninh, Trung tâm nghiên cứu Ong và Thủy cầm, Viện Chăn nuôi và Thú y Việt Nam. Nghiên cứu nằm trong khuôn khổ dự án: Lợi ích nguồn gen gà Châu Á (AsCGG) nhằm lựa chọn và thử nghiệm các giống gà kiêm dụng có các đặc điểm phù hợp với thị hiếu của người tiêu dùng trong nước, năng suất cao và khả năng thích nghi với điều kiện chăn nuôi tại Việt Nam. Thử nghiệm được tiến hành trên 400 gà/giống, chia thành 4 lần lặp lại (100 con/lặp lại) trong giai đoạn từ 1 - 20 tuần tuổi, sau 20 tuần tuổi gà mái được lựa chọn đưa lên chuồng nuôi cá thể để đánh giá khả năng sinh sản. Kết quả cho thấy hai giống gà này có khả năng thích nghi cao trong điều kiện chăn nuôi Việt Nam, thể hiện qua tỷ lệ nuôi sống cao, giai đoạn 0-8 tuần tuổi đạt 98,22 và 97,58%. Khối lượng gà trống và gà mái giống Sasso tại thời điểm 8 tuần tuổi là 831,0 và 780,4 g; 20 tuần tuổi đạt 2017,4 g và 1690,9 g; Giống Tetra H đạt tương ứng 1007,8 và 944,6 g tại 8 tuần tuổi; 2154,5 g và 1877 g tại thời điểm 20 tuần tuổi. Giống gà Sasso đạt tỷ lệ đẻ 5% tại thời điểm 22 tuần tuổi trong khi giống Tetra H tại 24 tuần tuổi. Năng suất trứng đên thời điểm 72 tuần tuổi của hai giống Sasso và Tetra H đạt 255,98 và 222,84 quả/mái tương ứng với tiêu tốn thức ăn cho 10 quả trứng đạt lần lượt 1,78 và 1,92 kg. Từ kết quả trên cho thấy hai giống gà nhập nội có năng suất cao, phù hợp nuôi trong điều kiện Việt Nam và có tiềm năng sử dụng trong chương trình cải tiến giống gia cầm ở Việt Nam.
Ngô Thị Kim Cúc, Ninh Thị Huyền, Ngô Thị Lệ Quyên, Nguyễn Công Định, Trần Trung Thông, Vũ Chí Thiện, Phạm Văn Sơn, Phạm Thị Nguyệt Mai, Hoàng Thị Nguyệt
Đánh giá đặc điểm ngoại hình và khả năng sản xuất của gà VCN-G15 và gà VCN-Z15
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá đặc điểm ngoại hình, màu lông, da, chân và các chỉ tiêu năng suất của gà VCN-G15 và gà VCN- Z15 sau nhiều năm nhập về Việt Nam (nhập từ năm 2007 - 2008). Nghiên cứu được thực hiện bằng phương pháp quan sát, ghi chép, chụp ảnh, ghi hình tại các mốc thời điểm 01 ngày tuổi, 8 tuần tuổi, 20 tuần tuổi hoặc lúc vào đẻ, các chỉ tiêu kinh tế kỷ thuật được xác định theo TCVN - 1347-1:2022. Kết quả nghiên cứu cho thấy gà VCN-G15 trưởng thành có bộ lông màu trắng toàn thân, chân màu trắng đục, mào đơn, màu cờ. Là giống gà hướng trứng, khối lượng cơ thể tại thời điểm 20 tuần tuổi với con trống đạt 1539,33 g/con, mái đạt 1221,33 g/con. Năng suất trứng/mái/68 tuần tuổi đạt 233,01 quả, tiêu tốn thức ăn/ 10 trứng là 1,61 kg, khối lượng trứng ở 38 tuần tuổi đạt 57,21 g, trứng màu trắng, vỏ mỏng. Gà VCN-Z15 là giống gà kiêm dụng, gà mái có lông màu nâu đất, cổ cườm vàng có đốm đen, gà trống lông màu nâu đỏ, cổ cườm vàng, lông đuôi xanh đen, chân màu vàng, mào đơn, màu cờ, mỏ màu vàng, khối lượng cơ thế lúc 20 tuần tuổi con trống 1685,67 g, con mái đạt 1340,00 g. Năng suất trứng/mái/68 tuần tuổi đạt 164,55 quả, tiêu tốn thức ăn/ 10 trứng là 2,28 kg, khối lượng trứng ở 38 tuần tuổi đạt 51,69 g, trứng màu trắng. Cần có nghiên cứu chọn lọc nâng cao năng suất và khối lượng cho hai giống gà này.
Nguyễn Thị Mười, Ngô Thị Tố Uyên, Phạm Thị Thanh Bình, Lê Thị Thúy Hà, Trần Quốc Hùng
Khả năng sinh trưởng của dê lai F1 (50% Boer × 50% Bách Thảo) tại Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Chăn nuôi Gia súc lớn ở Thành phố Hồ Chí Minh
Thí nghiệm được thực hiện nhằm đánh giá khả năng sinh trưởng và sức kháng bệnh của dê lai F1 (50% Boer × 50% Bách Thảo) trong điều kiện chăn nuôi tại Trung tâm Nghiên cứu và Phát triển Chăn nuôi Gia súc lớn trong thời gian từ 6/2022 đến tháng 10/2023. Thí nghiệm tiến hành theo dõi 165 dê từ sơ sinh đến 12 tháng tuổi. Kết quả cho thấy, dê lai F1 (50% Boer × 50% Bách Thảo) chủ yếu là mình trắng đầu nâu theo màu của dê bố Boer chiếm 61,82%, mình trắng đầu đen chiếm 8,48%, màu lông giống mẹ Bách Thảo chiếm 10,90%, các màu còn lại chiếm 18,80%. Đàn dê lai đạt khối lượng 2,77 kg; 15,87 kg; 26,93 kg; 36,92 kg và 42,16 kg tương ứng thời điểm sơ sinh, 3, 6, 9 và 12 tháng tuổi. Tỷ lệ nuôi sống của đàn dê lai đạt 95,1% ở giai đoạn 0-3 tháng tuổi; 97,4% ở giai đoạn 3-6 tháng tuổi và đạt 92,7% cho giai đoạn 0-6 tháng tuổi. Tỷ lệ mắc các bệnh thường gặp cao nhất ở trong giai đoạn 0-3 tháng tuổi. Dê lai F1 (50% Boer × 50% Bách Thảo) chủ yếu mắc bệnh viêm phổi, bệnh tiêu chảy. Dê lai F1 (50% Boer × 50% Bách Thảo) có khả năng sinh trưởng và phát triển tốt trong điều kiện khí hậu tại thành phố Hồ Chí Minh nói riêng và Việt Nam nói chung.
Lê Thị Ngọc Thùy, Hoàng Thị Ngân, Đậu Văn Hải, Nguyễn Thị Thủy, Nguyễn Văn Tiến, Nguyễn Hồ Ngọc Nhi, Phạm Văn Quyến, Đỗ Chiến Thắng, Nguyễn Đức Điện
Quản lý đồng cỏ và dinh dưỡng để tăng hiệu quả sản xuất bò thịt trong hệ thống chăn thả
Nhu cầu tiêu thụ thịt ngày càng tăng đòi hỏi việc áp dụng các hệ thống chăn nuôi gia súc theo hướng thâm canh bền vững, trong đó các chiến lược dinh dưỡng được sử dụng nhằm giảm thiểu những đóng góp tiêu cực của bò thịt đối với hiện tượng nóng lên toàn cầu, đồng thời nâng cao năng suất và hiệu quả sản xuất của vật nuôi. Các biện pháp quản lý đồng cỏ kết hợp với bổ sung thức ăn, chủ yếu sử dụng các nguồn thức ăn không dùng cho con người và có chi phí thấp, có thể làm giảm các tác động tiêu cực về môi trường và xã hội, từ đó đạt được năng suất cao hơn với mức sử dụng đầu vào thấp hơn. Cỏ nhiệt đới được quản lý chăn thả theo chiều cao cây có hàm lượng protein hòa tan cao và hàm lượng xơ trung tính không tiêu hóa thấp. Việc bổ sung năng lượng hoặc protein không bị phân giải trong dạ cỏ, kết hợp với các phụ gia thay thế tác dụng của kháng sinh như probiotic, tannin, tinh dầu và saponin, góp phần khai thác tối đa tiềm năng di truyền của vật nuôi và nâng cao hiệu quả sử dụng chất dinh dưỡng, qua đó làm giảm phát thải khí nhà kính và cải thiện năng suất vật nuôi. Do đó, việc bổ sung các thông tin khoa học về các giải pháp này sẽ góp phần nâng cao hiệu quả và tính thân thiện với môi trường của các hệ thống chăn nuôi trên đồng cỏ nhiệt đới.
Khảo sát tính kháng khuẩn, khả năng sinh trưởng, phòng bệnh trên gà của chế phẩm tổng hợp nano nhũ tương từ tinh dầu Elsholtzia kachinensis
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá hoạt tính kháng khuẩn in vitro và hiệu quả in vivo của chế phẩm nano nhũ tương tổng hợp từ tinh dầu cây rau Âu (Elsholtzia kachinensis) trong chăn nuôi gà. Hoạt tính kháng khuẩn được xác định bằng phương pháp khuếch tán trên đĩa thạch và xác định nồng độ ức chế tối thiểu (MIC); đồng thời, thí nghiệm ngoài thực địa được tiến hành để đánh giá khả năng sinh trưởng và phòng bệnh trên gà. Kết quả cho thấy nano nhũ tương tinh dầu E. kachinensis thể hiện hoạt tính kháng khuẩn vượt trội so với tinh dầu thô. Giá trị MIC của nano nhũ tương đối với các chủng Escherichia coli, Pseudomonas aeruginosa và Klebsiella pneumoniae dao động từ 0,09375 - 0,1875 mg/mL, thấp hơn đáng kể so với tinh dầu thô (0,625 - 1,875 mg/mL). Đối với Staphylococcus aureus, MIC của nano nhũ tương đạt 0,1875 mg/mL, trong khi tinh dầu thô là 0,937 mg/mL. Trong thí nghiệm in vivo, bổ sung nano nhũ tương vào khẩu phần ăn giúp tăng tỷ lệ sống của gà thêm 2%, tăng khối lượng trung bình 1,95 g/con và giảm lượng thức ăn thu nhận 2,46% so với lô đối chứng, qua đó làm giảm chi phí thức ăn cho tăng khối lượng. Đồng thời, khả năng phòng một số bệnh thường gặp như cầu trùng, nhiễm E. coli và viêm phế quản truyền nhiễm ở lô thí nghiệm cao hơn lô đối chứng từ 2 - 6%. Kết quả nghiên cứu cho thấy nano nhũ tương tinh dầu Elsholtzia kachinensis có tiềm năng ứng dụng làm chế phẩm thay thế kháng sinh trong chăn nuôi gia cầm.
Nguyễn Quang Tính, Phạm Văn Tuấn, Hầu Tuấn Anh, Vi Thị An, Hoàng Thị Minh Hải
Xác định phương thức nuôi Cầy vòi hương thương phẩm
Nghiên cứu được tiến hành nhằm xác định phương thức nuôi thích hợp cho Cầy vòi hương (Paradoxurus hermaphroditus) thương phẩm. Thí nghiệm được thực hiện trên 30 cá thể từ 2 đến 10 tháng tuổi, chia thành hai lô: nuôi nhốt cá thể và nuôi nhốt quần thể (5 con/chuồng). Các chỉ tiêu theo dõi gồm khối lượng cơ thể, tốc độ sinh trưởng, chiều đo cơ thể và hiệu quả kinh tế. Kết quả cho thấy, trong giai đoạn 2 - 7 tháng tuổi, các chỉ tiêu sinh trưởng giữa hai lô không khác biệt đáng kể. Tuy nhiên, từ 8 tháng tuổi trở đi, lô nuôi cá thể có khối lượng (3,43 kg/con ở 10 tháng tuổi) và tốc độ tăng trưởng (11,36 g/con/ngày giai đoạn 2 - 10 tháng tuổi) cao hơn so với lô nuôi quần thể và sai khác có ý nghĩa thống kê. Các chiều đo cơ thể (dài đầu, dài thân) ít sai khác giữa hai phương thức, nhưng dài đuôi và tỷ lệ đuôi/thân ở lô nuôi quần thể cao hơn, phản ánh hoạt động vận động nhiều hơn. Hiệu quả kinh tế của lô nuôi cá thể vượt trội với lợi nhuận bình quân 1.952.933 đồng/con, so với 1.640.933 đồng/con ở lô nuôi quần thể. Kết quả nghiên cứu khẳng định phương thức nuôi nhốt cá thể phù hợp hơn cho Cầy vòi hương thương phẩm, giúp tối ưu sinh trưởng, rút ngắn thời gian nuôi và nâng cao hiệu quả kinh tế.
Nguyễn Công Định, Nguyễn Phạm Trung Nguyên, Phạm Hải Ninh, Trịnh Duy Linh, Khương Văn Nam, Nguyễn Thị Mai, Phạm Anh Tám, Mai Xuân Phương, Nguyễn Mậu Toàn
Tình hình nhiễm giun sán ở đường tiêu hóa của dê nuôi tại tỉnh Bến Tre và thử nghiệm thuốc điều trị
Nghiên cứu được thực hiện nhằm xác định tình hình nhiễm giun sán ký sinh ở đường tiêu hóa của dê nuôi tại tỉnh Bến Tre và thử nghiệm thuốc điều trị làm cơ sở khoa học cho việc phòng trị bệnh do giun sán gây ra ở đường tiêu hóa của dê và nhằm giúp cho người chăn nuôi dê nắm bắt được tình hình nhiễm giun sán để có biện pháp phòng trị hiệu quả trên dê tại tỉnh Bến Tre. Chúng tôi tiến hành kiểm tra 420 mẫu phân dê bằng phương pháp phù nổi, gạn rửa sa lắng và định danh phân loại trứng giun sán ký sinh ở dê theo phương pháp truyền thống. Kết quả cho thấy, dê nhiễm giun sán có tỷ lệ nhiễm chung là 67,9%, cả 2 địa điểm khảo sát nhiễm trứng 3 lớp giun sán là giun tròn (100%), sán dây (43,9%) và sán lá (4,2%), trong đó trứng lớp giun tròn nhiễm 2 loài gồm Haemonchus contortus: 60,0% và Trichocephalus ovis: 8,3%. Lớp sán dây nhiễm 3 loài gồm Moniezia expansa (29,3%), Moniezia benedeni (28,6%) và Taenia saginata (1,0%) và lớp sán lá nhiễm 1 loài Paramphistomum cervi (2,9%). Tỷ lệ nhiễm trứng giun tròn trên dê tăng dần theo lứa tuổi. Dê có nhiễm ghép trứng giun sán. Thử nghiệm thuốc tẩy trừ giun sán trên dê bằng 2 loại thuốc albendazole với liều 7,5 mg/kg thể trọng, thuốc fenbendazole với liều 10 mg/kg thể trọng cho hiệu quả tẩy trừ giun sán trên dê là 100%. Hai loại thuốc này đều an toàn trên dê, không gây phản ứng phụ trong suốt quá trình thử nghiệm. Nhìn chung, đàn dê nuôi ở tỉnh Bến Tre có nhiễm nhiều loài trứng giun sán, hai loại thuốc albendazole với liều 7,5 mg/kg thể trọng và thuốc fenbendazole với liều 10 mg/kg thể trọng đều cho hiệu quả tẩy trừ giun sán trên dê
Xác định phương thức chăn nuôi và khẩu phần phù hợp trong chăn nuôi lợn nái sinh sản Mường Tè giai đoạn nuôi con
Nghiên cứu được thực hiện nhằm xác định mức protein và năng lượng trao đổi thích hợp cho lợn nái Mường Tè giai đoạn nuôi con. Hai khẩu phần thí nghiệm có mức năng lượng trao đổi (ME) lần lượt là 3.109 và 3.018 kcal/kg và protein là 14,17% và 15,14%, được áp dụng trong hai phương thức chăn nuôi (nuôi nhốt và bán chăn thả). Kết quả cho thấy phương thức chăn nuôi ảnh hưởng rõ rệt đến khối lượng cai sữa, doanh thu và lợi nhuận (P<0,05); lợn nái nuôi nhốt đạt khối lượng cai sữa 4,95 kg/con, cao hơn so với nhóm bán chăn thả đạt 4,39 kg/con. Số con cai sữa/ổ không có sự khác biệt đáng kể (P>0,05). Thời gian phối lại sau cai sữa ở nhóm nuôi nhốt ngắn hơn 1,5 ngày so với nhóm bán chăn thả. Doanh thu và lợi nhuận cao nhất ghi nhận ở nhóm lợn nái nuôi theo phương thức nuôi nhốt và cho ăn khẩu phần 2 (6,409 triệu đồng/ổ và 4,952 triệu đồng/ổ) so với các nhóm khác. Kết quả từ nghiên cứu chỉ ra rằng mô hình nuôi nhốt kết hợp khẩu phần 2 (ME 3.018 kcal/kg; protein 15,14%) là tối ưu cho lợn nái Mường Tè, giúp nâng cao năng suất sinh sản và hiệu quả kinh tế; trong khi ở điều kiện bán chăn thả và cho ăn khẩu phần 1 (ME 3.109 kcal/kg; protein 14,17%) cho hiệu quả chi phí tốt hơn.
Nguyễn Văn Trung, Ngô Thị Kim Cúc, Phạm Văn Giới, Vũ Chí Thiện, Trần Thị Minh Hoàng, Phạm Văn Sơn, Phạm Thị Bích Hường, Trần Trung Thông, Đào Thị Bích Loan, Ma Văn Khu, Vàng Thị Châm, Phạm Sỹ Tiệp
Xác định mức protein thích hợp trong khẩu phần nuôi gà Bang Trới giai đoạn hậu bị
Nhằm xác định được mức protein thích hợp trong khẩu phần nuôi gà Bang Trới giai đoạn hậu bị (8 - 20 tuần tuổi), thí nghiệm được bố trí theo kiểu ngẫu nhiên hoàn toàn một nhân tố. Đó là ảnh hưởng của các mức protein khác nhau trong giai đoạn hậu bị lần lượt là 13,5%, 14,5% và 15,5% đến các chỉ tiêu kỹ thuật đối với nuôi gà Bang Trới sinh sản. Thí nghiệm trên 900 gà Bang Trới lúc 8 tuần tuổi được chia làm 3 lô, mỗi lô tương ứng với một nghiệm thức gồm 300 con, chia 3 lần lặp lại (100 con/lần lặp lại), theo dõi đến 72 tuần tuổi, được triển khai tại Trung tâm nghiên cứu Ong và chuyển giao công nghệ chăn nuôi. Giai đoạn hậu bị gà tại các lô được bố trí các mức dinh dưỡng protein khác nhau, kết thúc giai đoạn hậu bị chuyển sang giai đoạn sinh sản tất cả các lô đều được cho ăn các mức dinh dưỡng như nhau để kiểm tra ảnh hưởng của các mức protein đến giai đoạn sinh sản. Kết quả cho thấy các mức protein khác nhau trong giai đoạn hậu bị đã có ảnh hưởng đến khả năng sinh trưởng và sinh sản của gà Bang Trới nuôi sinh sản. Trong đó tại lô thí nghiệm 2 với mức protein giai đoạn hậu bị 14,5% cho kết quả tốt nhất ở phần lớn chỉ tiêu quan trọng nhất đối với nuôi gà theo hướng sinh sản như năng suất trứng trung bình đạt 103,50 quả/mái/72 tuần, tiêu tốn thức ăn đạt 4,19 kg/10 trứng, kết quả tỷ lệ trứng có phôi trung bình đạt 92,5%, tỷ lệ ấp nở/ trứng ấp đạt 82% và tỷ lệ nuôi sống giai đoạn 9 - 20 tuần tuổi đạt 95,33%. Như vậy có thể kết luận rằng, mức protein 14,5% là phù hợp nhất trong khẩu phần nuôi gà Bang Trới giai đoạn hậu bị.
Nguyễn Khắc Khánh, Phạm Công Thiếu, Nguyễn Công Định, Bùi Thùy Linh, Ngô Thị Lệ Quyên, Nguyễn Phạm Trung Nguyên, Phạm Hải Ninh, Lê Văn Huyên, Nguyễn Minh Hằng, Hoàng Thị Nguyệt
Nghiên cứu khẩu phần hỗn hợp hoàn chỉnh lên men có sử dụng vỏ chanh leo trong chăn nuôi bò thịt
Nghiên cứu được thực hiện nhằm đánh giá khả năng sử dụng vỏ chanh leo (Passiflora edulis) trong khẩu phần hỗn hợp hoàn chỉnh lên men (Fermented Total Mixed Ration, FTMR) cho bò thịt. Thí nghiệm trong phòng được bố trí với bốn nền thức ăn thô (cỏ voi, thân cây bắp, cỏ voi + thân cây bắp, cỏ voi + rơm khô) và bốn mức bổ sung vỏ chanh leo (20, 40, 60 và 80% vật chất khô của phần thức ăn thô). Các chỉ tiêu phân tích gồm vật chất khô (VCK), protein thô (CP), giá trị năng lượng trao đổi (ME), pH và cảm quan trong quá trình bảo quản. Kết quả đã xác định 4 công thức FTMR tối ưu sử dụng vỏ chanh leo với nền thức ăn khác nhau: Với nền thức ăn thô là cỏ voi hoặc thân bắp, tỷ lệ vỏ chanh leo sử dụng trong khẩu phần là 60% (tính trên VCK) trong tổng lượng thức ăn thô; với hai nền thức ăn thô kết hợp thì tỷ lệ vỏ chanh leo được sử dụng là 40%. Các công thức này vừa bảo đảm thành phần dinh dưỡng đáp ứng nhu cầu của bò thịt (CP 11,5 - 12,1% DM; ME 2,32 - 2,44 Mcal/kg DM), vừa duy trì chất lượng bảo quản với pH ổn định (<5,0) và điểm cảm quan trên trung bình sau 60 ngày ủ. Thử nghiệm trên bò thịt cho thấy các công thức FTMR này cho mức tăng khối lượng trung bình ngày là 680 - 720 g/con/ngày và hệ số tiêu tốn thức ăn là 8,5 - 8,7 kg VCK/kg tăng khối lượng, tương đương khẩu phần TMR đối chứng.
Đoàn Đức Vũ, Trần Thị Tuyết, Nguyễn Thanh Vân, Hồ Thị Thùy Dung, Nguyễn Thị Thủy
Xác định mức protein thích hợp trong khẩu phần nuôi Cầy vòi mốc thương phẩm giai đoạn 02-12 tháng tuổi
Nghiên cứu được thực hiện nhằm xác định mức protein thô phù hợp trong khẩu phần nuôi Cầy vòi mốc (Paguma larvata) thương phẩm giai đoạn 02–12 tháng tuổi. Thí nghiệm được bố trí theo mô hình hoàn toàn ngẫu nhiên với một nhân tố là mức protein thô trong khẩu phần (12%, 13% và 14%), trong điều kiện các khẩu phần có mức năng lượng trao đổi tương đương nhau. Tổng số 45 cá thể Cầy vòi mốc 02 tháng tuổi được chia thành 3 lô, mỗi lô 15 con và lặp lại 3 lần. Các chỉ tiêu theo dõi gồm sinh trưởng khối lượng, sinh trưởng tuyệt đối, một số chỉ tiêu hình thái (chiều dài đầu, thân và đuôi), tiêu tốn thức ăn/kg tăng khối lượng và hiệu quả chăn nuôi. Kết quả cho thấy mức protein trong khẩu phần có ảnh hưởng rõ rệt đến khả năng sinh trưởng và hiệu quả sử dụng thức ăn của Cầy vòi mốc. Cầy nuôi với khẩu phần 14% protein đạt khối lượng cơ thể cao nhất (5.520,67 g/con) và sinh trưởng tuyệt đối lớn nhất (15,75 g/con/ngày), đồng thời có hệ số tiêu tốn thức ăn thấp nhất (14,05 kg thức ăn/kg tăng khối lượng). Tuy nhiên, xét về hiệu quả kinh tế, khẩu phần chứa 13% protein cho lợi nhuận cao nhất (2.365.957 VNĐ/con), do cân đối tốt giữa tốc độ tăng trưởng và chi phí thức ăn. Các chỉ tiêu hình thái tăng trưởng theo tuổi và có xu hướng cao hơn ở các lô có mức protein cao, đặc biệt trong giai đoạn 2 - 8 tháng tuổi. Kết luận, mức protein thô 13% trong khẩu phần được xác định là phù hợp nhất cho nuôi Cầy vòi mốc thương phẩm giai đoạn 02–12 tháng tuổi, vừa đảm bảo sinh trưởng tốt vừa tối ưu hiệu quả kinh tế, làm cơ sở khoa học cho xây dựng quy trình chăn nuôi Cầy vòi mốc theo hướng bền vững.
Nguyễn Phạm Trung Nguyên, Nguyễn Công Định, Phạm Hải Ninh, Trịnh Duy Linh, Khương Văn Nam, Nguyễn Thị Mai, Phạm Anh Tám, Mai Xuân Phương, Nguyễn Mậu Toàn
Xác định phương thức chăn nuôi và nhu cầu năng lượng trao đổi phù hợp cho lợn Cỏ Bình Thuận sinh sản
Nghiên cứu nhằm xác định phương thức chăn nuôi và nhu cầu năng lượng trao đổi phù hợp cho lợn Cỏ Bình Thuận sinh sản tại trại thí nghiệm Phân viện Chăn nuôi Nam bộ. Tổng cộng 30 cá thể lợn cái hậu bị 120 ngày tuổi để đánh giá khả năng phát dục và 30 lợn nái sinh sản để theo dõi khả năng sinh sản được chia ngẫu nhiên vào hai phương thức nuôi nhốt và bán chăn thả. Chuồng nuôi nhốt có diện tích 3,0 m2/con, phương thức bán chăn thả heo được nuôi ở chuồng có điện tích 2,5 m2/con và có sân chơi là 3,0 m2/con. Thí nghiệm xác định mức năng lượng trao đổi phù hợp được thực hiện trên 27 cá thể lợn cỏ Bình Thuận với các mức năng lượng trao đổi lần lượt là 2850, 2950 và 3050 kcal ở giai đoạn mang thai và 2900, 3000 và 3100 kcal ở giai đoạn nuôi con. Kết quả cho thấy, phương thức nuôi nhốt có khả năng động dục chậm hơn phương thức nuôi nhốt là 4,53 ngày, tuổi phối giống lần đầu là 6,87 ngày. Tương tự, tuổi đẻ lứa đầu ở phương thức bán chăn thả sớm hơn phương thức nuôi nhốt 8,23 ngày (P<0,05). Tuy nhiên, khối lượng phối giống lần đầu và tỷ lệ phối giống đậu thai không khác nhau giữa hai phương thức (P<0,05). Đối với một số chỉ tiêu sinh sản, hầu hết các chỉ tiêu ở phương thức chăn thả đều có xu hướng cao hơn phương thức chăn nuôi nuôi nhốt đặc biệt là số con sơ sinh sống và số con cai sữa/ổ (P<0,01). Kết quả xác định mức năng lượng trao đổi phù hợp cho thấy, mức năng lượng trao đổi 2950 kcal ở giai đoạn mang thai và 3050 kcal ở giai đoạn nuôi con có các chỉ tiêu sinh sản là tốt nhất. Như vậy, lợn cỏ Bình Thuận sinh sản phù hợp với phương thức chăn nuôi chăn thả và phù hợp với mức năng lượng trao đổi 2950 kcal ở giai đoạn mang thai và 3000 Kcal ở giai đoạn nuôi con.
Nguyễn Văn Hợp, Phạm Thị Hằng Nga, Trần Vũ, Nguyễn Minh Tiến, Phan Thụy Thanh Duyên, Nguyễn Thị Hồng Hạnh
Tham số di truyền một số tính trạng năng suất của gà dòng trống CTN và gà dòng mái MLV qua 3 thế hệ
Mục tiêu của nghiên cứu nhằm ước tính các tham số di truyền gồm phương sai di truyền cộng gộp, phương sai kiểu hình; hệ số di truyền (h2) và hệ số tương quan di truyền (rG), tương quan kiểu hình (rP) của các tính trạng sản xuất chủ yếu, từ đó đánh giá các đặc điểm di truyền của hai dòng gà.. Dữ liệu nghiên cứu được thu thập từ tháng 01/2021 đến tháng 6/2024 tại Trung tâm nghiên cứu gia cầm Thụy Phương nhằm chọn tạo hai dòng gà có năng suất chất lượng cao gồm: dòng trống CTN (lai giữa gà Chọi và gà TN) theo hướng nâng cao khối lượng cơ thể và dòng mái MLV (lai giữa gà Mía và gà LV) theo hướng nâng cao năng suất trứng. Kết quả cho thấy hệ số di truyền về KL cơ thể 8 tuần tuổi dòng gà CTN là 0,36 - 0,44 và có xu hướng giảm dần qua các thế hệ chọn lọc. Hệ số di truyền về NST 20 - 38 tuần tuổi (TT) của gà MLV dao động từ 0,25 - 0,27. Hệ số tương quan di truyền và tương quan kiểu hình giữa hai tính trạng KLCT 8 tuần tuổi và NST đến 38 tuần tuổi của dòng gà CTN đều mang giá trị âm, thể hiện mối tương quan nghịch, khá chặt chẽ và có ý nghĩa (rG từ -0,66 đến -0,17; rP từ -0,73 đến -0,23). Ở dòng gà MLV, các giá trị tương quan di truyền và tương quan kiểu hình giữa hai tính trạng trên cũng là tương quan nghịch, dao động lần lượt từ -0,23 đến -0,14 đối với rG từ -0,31 đến -0,17 đối với rP. Các dữ liệu này là cơ sở khoa học cho việc xác định hướng cải tiển phù hợp trong chương trình chọn tạo giống gà ở Việt Nam, đồng thời phục vụ chọn lọc nâng cao KL cơ thể và NST của hai dòng gà này.
Đặng Thị Thúy Yên, Nguyễn Quý Khiêm, Nguyễn Trọng Thiện, Trần Ngọc Tiến
Khả năng sản xuất của gà Sasso, Tetra-H, Tetra-T, Novogen và Lạc Sơn trong điều kiện chăn nuôi nông hộ tại Quảng Bình
Mục tiêu của nghiên cứu này là đánh giá khả năng sản xuất của gà Sasso, Tetra-T, Tetra-H, Novogen và Lạc Sơn trong điều kiện chăn nuôi nông hộ tại Tuyên Hóa, Quảng Bình. Mỗi giống gà mới gồm 250 con được nuôi tại 05 hộ và mỗi hộ đều có nuôi gà Lạc Sơn để so sánh. Kết quả về khả năng sinh trưởng đến 20 tuần tuổi: tỷ lệ nuôi sống đạt từ 92,89 - 96,78%; Khối lượng cơ thể và thu nhận thức ăn của các giống lần lượt là: gà Sasso đạt 1675,01 - 2008,30 g và ăn 94,00 g/con/ngày; gà Tetra-H đạt 1809,40 - 2216,30 g và 100,00 g/con/ngày; gà Tetra-T đạt 1262,38 - 1532,19 g và 85,00 g/con/ngày; gà Novogen đạt 1149,24 - 1355,90 g và 80,00 g/con/ngày; gà Lạc Sơn đạt 1354,62 - 1625,58 g và 90,00 g/con/ngày. Tỷ lệ đẻ, năng suất trứng 70 tuẩn tuổi và tiêu tốn thức ăn/10 trứng của các giống gà cụ thể: gà Sasso đạt 63,95%, 214,88 quả/mái và 2,15 kg; gà Tetra-H đạt 58,98%, 198,16 quả/mái và 4,42 kg; gà Tetra-T đạt 64,41%, 226,48 quả/mái và 4,61 kg; gà Novogen đạt 71,99%, 241,90 quả/mái và 1,58 kg; gà Lạc Sơn đạt 34,09%, 114,54 quả/mái và 2,26 kg. Kết quả nghiên cứu đã đề xuất lựa chọn giống gà Sasso và gà Novogen là giống gà co lợi thế nhất để tiếp tục thực hiện các nội dung hỗ trợ chăn nuôi sản xuất quy mô nông hộ tại địa phương.
Phạm Văn Sơn, Tadelle Dessie, Wondmeneh Esatu, Lê Hồng Giang, Nguyễn Công Định, Ninh Thị Huyền, Trần Trung Thông, Ngô Thị Lệ Quyên, Hoàng Hải Hóa, Fred Unger, Ngô Thị Kim Cúc