Tắc nghẽn đường tiết niệu trên do nấm men: những lưu ý trong chẩn đoán và điều trị

Upper urinary tract obstruction due to yeast fungal infection: diagnostic and therapeutic considerations

Tóm tắt

   Đặt vấn đề: Tắc nghẽn đường tiết niệu trên do nấm là tình trạng hiếm gặp trong những bệnh lý đường tiết niệu. Chẩn đoán và điều trị tắc nghẽn đường tiết niệu trên do nấm còn nhiều điểm chưa rõ ràng và chưa được thống nhất. Cho đến hiện tại, chưa có nhiều nghiên cứu về tắc nghẽn đường tiết niệu trên do nấm.
   Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu hồi cứu được tiến hành tại khoa Niệu học chức năng, bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh. NB được chọn là những trường hợp tắc nghẽn đường tiết niệu trên do nấm. 
   Kết quả: Từ 03/2024 đến 11/2024, có 5 trường hợp nấm gây tắc nghẽn đường tiết niệu trên được ghi nhận. Cả 5 trường hợp đều nhập viện ban đầu với biểu hiện một tình trạng nhiễm trùng toàn thân kèm nghi ngờ tắc nghẽn đường tiết niệu trên, được can thiệp đặt thông double J cấp cứu. Sau đó kết quả cấy nước tiểu ghi nhận nhiễm nấm. Song song điều trị thuốc kháng nấm, cả 5 trường hợp đều được nội soi thám sát và đều lấy được cầu nấm (fungus ball) gây tắc nghẽn. 
   Bàn luận và kết luận: Cần phải cảnh giác và nghĩ đến cầu nấm khi tiếp cận một trường hợp tắc nghẽn đường tiết niệu trên không rõ nguyên nhân trên cơ địa đái tháo đường, suy giảm miễn dịch. Việc điều trị kháng sinh ở NB nhiễm nấm cần hạn chế vì có khả năng làm giảm hiệu quả thuốc kháng nấm. Nội soi thám sát lấy cầu nấm gần như là tiêu chuẩn để xác định chẩn đoán và xử lý nấm gây tắc nghẽn.

Abstract

   Background: Upper urinary tract obstruction caused by yeast fungal infection is a rare condition among urological diseases. The diagnosis and treatment of this condition remain unclear and lack standardization. To date, few studies have addressed upper urinary tract obstruction due to yeast fungal infection.
   Materials and Methods: Retrospective study, which were conducted at the Functional Urology Department, University of Medical Center of HCMC (UMC). Patients included in the study were those diagnosed with upper urinary tract obstruction caused by yeast fungal infection
   Result: From 03/2024 to 03/2025, there were 5 cases of upper urinary tract obstruction due to yeast fungal infection were recorded. All five patients were initially admitted with signs of systemic infection and suspected upper urinary tract obstruction, requiring emergency double-J stent placement. Subsequent urine cultures confirmed yeast fungal infection. In addition to antifungal therapy, all five patients underwent endoscopic exploration, during which fungus ball were successfully retrieved.
   Discussion & Conclusion: It is important to remain vigilant and consider fungus ball when encountering an upper urinary tract obstruction of unknown origin in patients with diabetes or immunocompromised status. The use of antibiotics in patients with yest fungal infections should be minimized, as it may reduce the efficacy of antifungal agents. Endoscopic retrieval of fungus ball appears to be the standard approach for both confirming the diagnosis and resolving the obstruction.