Biến đổi văn hóa của người Raglai trong xã hội hiện đại (Dưới tác động của giao thoa văn hóa, tôn giáo và truyền thông)

Tóm tắt

Bài viết nghiên cứu quá trình biến đổi văn hóa của người Raglai trong xã hội hiện đại từ 1975 đến nay, tại các huyện miền núi thuộc các tỉnh Khánh Hoà, Ninh Thuận, Bình Thuận - nơi tập trung người Raglai sinh sống. Nghiên cứu sử dụng hướng tiếp cận liên ngành với phương pháp nghiên cứu định tính, kết hợp vận dụng lý thuyết tiếp biến văn hóa, hiện đại hóa và lựa chọn duy lý. Cơ sở dữ liệu được thu thâp thông qua khảo sát thực địa trong giai đoạn 2019-2025. Kết quả nghiên cứu cho thấy sự giao thoa văn hóa với người Kinh thúc đẩy các hình thái văn hóa theo hướng hiện đại nhưng cũng đặt ra các nguy cơ mai một các giá trị văn hoá truyền thống; sự gia tăng các thực hành tôn giáo mới góp phần làm suy giảm hệ thống tín ngưỡng truyền thống; truyền thông đại chúng giúp thay đổi nhận thức theo hướng hiện đại song cũng đe dọa ngôn ngữ và tri thức bản địa. Ba yếu tố này vừa tạo điều kiện cho người Raglai thích nghi xã hội hiện đại, vừa đặt ra những thách thức lớn đối với việc bảo tồn văn hóa truyền thống của cộng đồng.