Tạp chí Cơ khí Việt Nam

ỨNG DỤNG MẠNG NEURON TRONG DỰ ĐOÁN PHÂN BỐ NHIỆT ĐỘ LÒNG KHUÔN

Nguyễn Phạm Nguyên Quân, Trần Minh Thế Uyên, Phạm Sơn Minh, Bùi Chấn Thạnh — Sat, 20 Dec 2025 00:00:00 +0700

Nghiên cứu này tập trung vào việc ứng dụng mạng neuron nhân tạo (ANN) để dự đoán phân bố nhiệt độ trong lòng khuôn phun ép nhựa ở giai đoạn gia nhiệt trước khi ép. Bộ dữ liệu thực nghiệm gồm 25 mẫu được xây dựng dựa trên ma trận trực giao Taguchi L25 với bốn yếu tố đầu vào: nhiệt độ nước gia nhiệt, lưu lượng nước, bề dày hốc nước và bề dày tấm chặn nước. Mô hình ANN được xây dựng trong MATLAB dưới dạng perceptron đa lớp, huấn luyện bằng dữ liệu đã được tiền xử lý. Kết quả cho thấy mô hình ANN có khả năng dự đoán chính xác sự biến thiên nhiệt độ của khuôn, với sai số thấp nhất là 2,06% và không vượt quá 4,75% trong các trường hợp kiểm thử. Điều này khẳng định ANN là công cụ hiệu quả trong mô phỏng truyền nhiệt phi tuyến, giúp giảm thiểu số lượng thí nghiệm, tối ưu hóa thiết kế và nâng cao hiệu quả quy trình sản xuất.

NGHIÊN CỨU, THIẾT KẾ VÀ PHÂN TÍCH MÁY CẮT VÀ VÁT MÉP ỐNG DI ĐỘNG TỰ ĐỘNG

Phạm Quang Thắng, Bành Quốc Nguyên — Sat, 20 Dec 2025 00:00:00 +0700

Trong các ngành công nghiệp như lọc hóa dầu, năng lượng và đóng tàu, chất lượng mối hàn đường ống quyết định độ an toàn và tuổi thọ hệ thống. Nghiên cứu này tập trung thiết kế và phân tích kỹ thuật máy cắt – vát mép ống di động tự động nhằm khắc phục hạn chế của phương pháp truyền thống. Máy có kết cấu “clamshell” tách đôi, cho phép gá trực tiếp lên ống mà không cần tháo dỡ. Quy trình thiết kế bao gồm phân tích lực, công suất cắt để chọn động cơ và thiết kế hệ truyền động. Các chi tiết chịu tải, đặc biệt là trục, được kiểm nghiệm bền theo thuyết von Mises. Kết quả cho thấy máy đáp ứng tiêu chuẩn ASME B16.25, đảm bảo độ chính xác và tính cơ động cao.

PHƯƠNG PHÁP TỐI ƯU HÓA THÔNG SỐ ÉP PHUN NHỰA NHẰM NÂNG CAO CHẤT LƯỢNG SẢN PHẨM NHỰA PC TRONG SUỐT

Sat, 20 Dec 2025 00:00:00 +0700

Nghiên cứu này cung cấp phương pháp tối ưu chế độ ép phun cho sản phẩm nhựa PC SABIC, loại LEXAN™ 141R với chỉ số nóng chảy 10.5g/10 phút bằng cách tiến hành thí nghiệm trên máy ép phun. Chi tiết được dùng trong thí nghiệm là vỏ ngoài trong suốt của một sản phẩm điện tử. Nghiên cứu xác định ảnh hưởng của các thông số ép lên khuyết tật ngoại quan là đường hàn và độ lệch của một kích thước quan trọng. Các thí nghiệm đã được thực hiện bằng cách sử dụng mảng trực giao L16 và được chuẩn hóa bằng phân tích quan hệ xám (GRA). Các biến đầu vào được xem xét bằng phương pháp ANOVA. Để xác định các thông số đúc tối ưu, phương pháp Taguchi đã được sử dụng kết hợp với GRA. Trong các thí nghiệm này, chúng tôi đã thu được các thông số tối ưu, giúp giảm chiều rộng đường hàn 69.28% và độ lệch kích thước giảm 65.76%.

NGHIÊN CỨU ĐỘ BỀN CỦA VẬT LIỆU COMPOSITE

Vũ Quang Huy, Nguyễn Trường Vũ, Lê Anh Huy, Chu Hoài Thanh — Sat, 20 Dec 2025 00:00:00 +0700

Nghiên cứu này khảo sát ảnh hưởng của hai loại phụ gia vô cơ là oxit kẽm (ZnO) và tro bay đến các đặc tính cơ học của vật liệu nền polyamide 6 (PA6) gia cường bằng 30% sợi thủy tinh. Các mẫu composite được chế tạo bằng phương pháp phun ép với các thông số gia công được tối ưu hóa theo phương pháp Taguchi. Đặc tính cơ học được đánh giá qua các phép thử kéo, uốn, đo độ cứng Shore D và phân tích hình thái học bằng kính hiển vi điện tử quét (SEM). Kết quả cho thấy tro bay giúp cải thiện đáng kể độ bền kéo và uốn, trong khi ZnO làm tăng độ cứng nhưng ảnh hưởng tiêu cực đến độ bền kéo và độ dẻo dai. Phân tích dữ liệu bằng phần mềm Minitab xác định được các thông số ép tối ưu cho từng loại phụ gia. Nghiên cứu này cung cấp cơ sở thực nghiệm cho việc lựa chọn vật liệu composite phù hợp cho các ứng dụng kỹ thuật yêu cầu tính cơ học cao và thân thiện môi trường.

NGHIÊN CỨU, THIẾT KẾ, CHẾ TẠO CƠ CẤU QUAY CƠ KHÍ CHO THÁP KINH LUÂN TẠI ĐẬP TRÀN SÔNG TÔ LỊCH

Sat, 20 Dec 2025 00:00:00 +0700

Với quyết tâm hồi sinh dòng sông Tô Lịch, thành phố Hà Nội đã thực hiện nhiều hành động cụ thể như nạo vét, xây dựng đập dâng lấy nước từ sông Hồng để làm sạch sông Tô Lịch. Tháp kinh luân được đặt tại đài quan sát trên đập dâng, có hình trụ tròn, hoa văn sơn vàng trên nền đen, đối xứng, tự quay quanh tâm tháp bởi dòng nước đi qua đập. Kết cấu truyền động nhận năng lượng của dòng nước đi qua đập, chuyển đổi sang chuyển động cơ khí quay cấp cho tháp kinh luân được thực hiện bởi Viện Nghiên cứu Cơ khí (Narime). Tháp kinh luân với chuyển động quay trở thành biểu tượng, vừa cổ kính, vừa hiện đại, làm nổi bật cảnh quan đập Tô Lịch.

TIẾT KIỆM ĐIỆN NĂNG TRONG SẢN XUẤT CÔNG NGHIỆP KHI ỨNG DỤNG CÔNG NGHỆ ĐIỀU KHIỂN THAY ĐỔI TỐC ĐỘ ĐỘNG CƠ ĐIỆN

Phạm Trung Sơn — Sat, 20 Dec 2025 00:00:00 +0700

Điện năng có vai trò rất quan trọng đối với sự phát triển của nền kinh tế. Tuy nhiên, điện năng không phải là nguồn tài nguyên vô hạn. Theo xu hướng nhu cầu năng lượng điện toàn cầu đang tăng nhanh. Việt Nam cũng là một trong những quốc gia có nhu cầu sử dụng điện tăng nhanh do sự phát triển của nền kinh tế, dân số, đặc biệt là trong lĩnh vực công nghiệp và dịch vụ. Vì vậy, các doanh nghiệp công nghiệp cần đầu tư vào công nghệ tiết kiệm năng lượng và tối ưu hóa quá trình sản xuất để giảm chi phí và tiêu thụ điện năng. Bài báo tập trung vào phân tích, so sánh, đánh giá… lợi ích của việc áp dụng biến tần vào việc cải thiện hiệu suất và tiết kiệm năng lượng cho các hệ thống truyền động điện tại các nhà máy công nghiệp. Việc lắp đặt điều khiển bằng biến tần sẽ làm tăng hiệu quả sử dụng năng lượng, tiết kiệm năng lượng điện tiêu thụ, cải thiện hệ số công suất và độ chính xác của quy trình, khởi động mềm và khả năng quá tốc đem lại lợi ích về kinh tế, kỹ thuật và an toàn.